ZELF MAKEN: EEN VOETSTEUN VOOR DE BASBLOKFLUIT

Door Huub Schuurmans, 2 maart 2016

blokfluittafeltje
Voetsteun die tevens als standaard kan dienen.
blokfluittafeltje
Voetsteun voor de bas uitgevoerd in eikenhout
met schellak afwerking.
Ik heb een demontabele voetsteun ('tafeltje') gemaakt voor mijn basblokfluit (een relatief zware Küng), die voor mij twee 'problemen' oplost:
 -  tijdens het spelen staat de blokfluit op het tafeltje. Ik vind dat veel prettiger dan de blokfluit aan een halsband hangen. Er komt zo geen druk op de duim en je kunt met heel ontspannen vingers spelen;
 -  het tafeltje kan bovendien ook gebruikt worden als blokfluit-standaard als er niet gespeeld wordt. Ik zie nogal eens blokfluiten op de grond liggen!
Het tafeltje kan helemaal uit elkaar en is dus gemakkelijk mee te nemen. Bovendien is het in hoogte verstelbaar, het kan dus aangepast worden aan de hoogte van de stoel. Omdat het tafeltje op pootjes staat (de gaten in het onderblad zijn doorgeboord) is de stabiliteit prima, ook op vloerbedekking of onregelmatige ondergrond.

Hieronder een beschrijving hoe je zelf zo'n tafeltje kunt maken. De afmetingen zijn voor de Küng Superio bas, voor andere instrumenten zul je dus mogelijk wat aan moeten passen. De Küng heeft een lengte van 90 cm en de voet is 7,5 cm met een gat van 22 mm. Voor de lengte van de tafelpootjes is de lengte van de speler en de hoogte van de stoel bepalend. Een stoel is vaak 45 cm hoog. De maten hieronder zijn voor een speler van 1,70 meter en de hoogte is over 5 cm instelbaar.

Wat is ervoor nodig?
Voor dit tafeltje heb ik de volgende materialen gebruikt:
 -  Een plankje van 14 cm, dikte 18 mm. Het soort hout is niet belangrijk, ik heb vuren en eiken gebruikt. Als je geen bovenfrees hebt, is een plankje van minimaal 42 cm nodig (3x14 cm).
 -  Een lengte rondhout 15 mm diameter, bijvoorbeeld beuken (verkrijgbaar bij de bouwmarkt).
 -  Als je ook de optionele standaard wilt bovendien een lengte rondhout van 11 mm diameter (beuken).
 -  Vier pennetjes, bijvoorbeeld koperen klinknageltjes 21 mm lang, 3 mm dik. Je kunt natuurlijk ook afgeknipte spijkers gebruiken, maar dat is niet zo mooi.
 -  Stukje plakvilt van minimaal 10 cm in het vierkant zoals dat gebruikt wordt als anti-kras bescherming onder meubels.
 -  Voor de afwerking: schuurpapier 150, 220, 320/400 en naar keuze wat olie, meubelwas, vernis of schellak.
Voor het maken heb je minimaal een zaag, boormachine, boorstandaard, traploos-instelbare gatenzaag en spiraalboor 16 en 12 mm nodig. Aanbevolen: afkortzaag, bovenfrees en lijmtangen (om het werkstuk veilig vast te zetten).

Werkwijze
Bij gebruik van een bovenfrees kan het bovenste blad uit een stuk bestaan. (variant: heb je geen bovenfrees dan zou je twee plankjes kunnen gebruiken, het grote en het kleine gat zagen en de plankjes verlijmen).
 1.  Begin met het inzagen van het grootste gat (10 cm diameter) tot een diepte van 7 mm. Gebruik hiervoor de boorstandaard en een traploos-instelbare gatenzaag. Zaag hierna het kleinere gat door-en-door, concentrisch, diameter 5 cm. Zet tijdens het boren van deze gaten het plankje goed vast met een lijmtang.
 2.  Gebruik de bovenfrees om het overtollig materiaal tussen het grote en kleine gat weg te frezen.
 3.  Zaag de beide plankjes op lengte (14 cm) met de afkortzaag zodat een vierkant boven- en onderblad ontstaan.
 4.  Boor in boven en onderblad de grote gaten van 16 mm bij de hoeken, 2 cm van de rand.
 5.  Boor de extra gaten in het onderblad. Deze zijn voor de standaard (optioneel). Omdat de onderkant van de blokfluit niet vlak is, boor ik bij het gat in het midden eerst met een speedboor van 32 mm enkele millimeters en daarna het gat van 16 mm voor de centrale pen. Het boren van de 12 mm gaten in de zijkant is vrij lastig: de gaten moeten zo dicht mogelijk bij de onderkant van het plankje komen (1 mm) en goed loodrecht. Hierin komen de stabilisatiepennen. Plankje goed inklemmen en uitlijnen met de boorstandaard. Ongeveer 3 cm inboren.
 6.  Zaag de tafelpootjes op lengte: 4x 25 cm en boor bij een uiteinde van elk pootje een rijtje van vijf gaatjes van 3 mm, eerste gat op 2 cm van het uiteinde, onderlinge afstand 1 cm. Het is lastig om dit netjes te doen op het harde rondhout. Maak eerst een kerf op de goede plek. Het ziet er ook beter uit als je voor het boren van het volgende gat telkens het stokje een kwart slag draait.
 7.  Zaag de 11 mm stabilisatiepennen op lengte 4 x 18 cm. Schuif een stukje kunststof slang over een uiteinde zodat de pennen ook echt de grond raken.
 8.  Maak de pootjes en pennen pas in de gaten met een vijltje en schuurpapier. Met name het bovenblad moet goed kunnen schuiven, maar ook weer niet te los zitten.
 9.  Afwerking: schuur alle scherpe kantjes van de randen en maak een zacht bedje voor je fluit met een stuk plakvilt. De verdere afwerking is een kwestie van smaak. Je kunt bijvoorbeeld nog een sierrandje frezen aan het bovenblad. Schuren met schuurpapier 150, 220 en 300 of 400. Daarna in de olie of meubelwas zetten. Een andere mogelijkheid is blanke lak (vernis) en het allermooiste is schellak, maar dat is een vak apart (heel fijn schuren, veel lagen aanbrengen en tussentijds telkens schuren).

blokfluittafeltje
Het gedemonteerde tafeltje dat tevens als
standaard kan dienen.
blokfluittafeltje
De hoogte is eenvoudig instelbaar.
blokfluittafeltje
De voetsteun als standaard.
Bovenblad en pootjes zijn hiervoor verwijderd.
blokfluittafeltje
Voetsteun in gebruik als standaard.


 

BLOKFLUITHOUDER EN SCHRAAG

Door Henk van der Zanden, 20 april 2016

Met interesse heb ik bovenstaand artikel over het fraai uitgevoerde bas-tafeltje en de mooie opbergsteun gelezen.

Zelf kan ik goed overweg met de bas duimsteun en halsdraagband, dus een tafeltje om te spelen heb ik niet echt nodig. Een blokfluithouder om de bas snel in weg te kunnen zetten en weer op te pakken is echter wel handig. Die heb ik dan ook gemaakt voor alle gangbare maten fluiten en in verschillende varianten. Enkele leden van het muziekschool ensemble kijken wel eens jaloers naar mijn meest recente stabiel uitklappende model, dat met zijn 40 x 5 x 19 cm gewoon in mijn muziektasje past. Hij is goed voor 2 bassen, 2 tenoren, 2 alten en 4 sopranen/sopranino's.

blokfluithouder
De vier zijsteunen kunnen naar binnen draaien
en passen dan precies in elkaar.
blokfluithouder
 

De grote Paetzold is natuurlijk een geval apart. Toen ik die op de muziekschool ging bespelen zocht ik snel naar een oplossing om dat grote ding hanteerbaar even opzij te kunnen leggen. Er was geen steun voorhanden. Een inklapbare schraag op maat was snel gebouwd en blijkt echt handig te zijn in gebruik. Hij neemt niet veel plek in en je kunt snel oppakken en weer neerleggen.

blokfluitschraag
 
blokfluitschraag
De Paetz(h)old(er)


Deze pagina is een onderdeel van de Nederlandse Blokfluitpagina

Reacties zijn welkom bij de webmaster: anton@blokfluitpagina.nl